Wewnętrzna rodzina?

W codziennym życiu często nie zdajemy sobie sprawy z tego, że jesteśmy zbiorem różnych części – subosobowości, które współtworzą nasze decyzje, reakcje, emocje i przekonania. W modelu Internal Family Systems (IFS), opracowanym przez amerykańskiego psychoterapeutę Richarda Schwartza, każda osoba jest postrzegana jako wewnętrzna „rodzina” składająca się z różnych części, które mają swoje zadania, cele, a także traumy do uzdrowienia. W tym artykule przyjrzymy się bliżej rodzajom części, które mogą zamieszkiwać naszą wewnętrzną przestrzeń i które kształtują nasze codzienne doświadczenia.

Co to jest część w IFS?

Części, w kontekście IFS, to zbiory myśli, wspomnień, emocji i przekonań, które przechowujemy w naszym systemie wewnętrznym. Można je traktować jako autonomiczne „subosobowości”, które powstają w wyniku naszych doświadczeń życiowych, w tym traumy. Mózg, w obliczu trudnych doświadczeń, tworzy te części jako mechanizmy obronne, by chronić nas przed nadmiernym stresem lub bólem emocjonalnym. Choć części są połączone z naszym Ja, mogą działać autonomicznie i wpływać na nasze życie w sposób nieświadomy, czasem nieproporcjonalnie do sytuacji, z jaką się stykamy.

Warto pamiętać, że wszystkie części są wartościowe i mają swoje powody, dla których się pojawiły. Celem pracy w nurcie IFS jest zrozumienie tych części, ich ról i obciążeń, a następnie odzyskanie wewnętrznej równowagi i harmonii.

Wygnańcy: trauma i ból w nas

Wygnańcy to te części naszej osobowości, które przechowują najbardziej bolesne, traumatyczne doświadczenia. Są to części, które zawierają emocje takie jak wstyd, strach, smutek czy poczucie winy. W wyniku trudnych przeżyć, takich jak porzucenie, odrzucenie, nadużycia lub inne traumatyczne wydarzenia, nasze wygnańcy przechowują ból, którego nie potrafimy znieść w pełni. Z tego powodu są one często „wygnane” z naszej świadomości, ukryte głęboko w podświadomości.

Aby chronić nas przed tym bólem, wygnańcy są trzymani z dala od naszej świadomości, a ich obecność może być jedynie odczuwana jako wewnętrzny dyskomfort, nieuzasadniony niepokój lub trudne emocje. Warto zrozumieć, że każda wygnana część ma swoją historię i głęboki ból, który nie został przetworzony w danym momencie życia. Praca z wygnańcami w IFS polega na delikatnym zbliżaniu się do tych bolesnych wspomnień, uznaniu ich istnienia i daniu im przestrzeni na to, by mogły zostać uwolnione.

Managerowie: Ochrona Przed Bólem

Managerowie to części, które mają za zadanie kontrolować nasze życie, by zapobiec ponownemu pojawieniu się bólu wygnańców. Są to części, które starają się dbać o to, by nie doświadczyć bolesnych emocji związanych z przeszłymi traumami. W tym celu menedżerowie podejmują różne działania prewencyjne. Mogą to być zachowania oparte na kontroli, perfekcjonizmie, a także nadmiernej odpowiedzialności.

Części menedżerskie mogą przybierać różne formy: wewnętrzny krytyk, który nieustannie ocenia naszą wartość i podejmuje próby kontrolowania naszego zachowania, opiekun, który stawia potrzeby innych ponad swoimi, czy perfekcjonista, który nie pozwala na żadne błędy. Choć te części mają na celu ochronę przed bólem, ich działania często prowadzą do wewnętrznego napięcia, poczucia nieadekwatności i wypalenia. Managerowie mają tendencję do nadmiernego dbania o to, by zewnętrzny świat wyglądał idealnie, ale ich działania mogą oddzielać nas od prawdziwego Ja i naszych rzeczywistych potrzeb.Strażacy:

Strażacy: reakcja na kryzys

Strażacy to części, które pojawiają się w chwilach kryzysu, gdy ból wygnańców jest zbyt duży, by go zignorować. Ich głównym celem jest odwrócenie uwagi od trudnych emocji i bolesnych wspomnień wygnańców. Strażacy mogą przyjmować destrukcyjne formy reakcji, takie jak objadanie się, uzależnienia, gniew, agresja, czy wycofanie się. Części te pojawiają się, gdy sytuacja wymaga szybkiej reakcji, a potrzeba uniknięcia cierpienia staje się dominującym celem.

Strażacy, choć pełnią ważną rolę w radzeniu sobie z kryzysami, w dłuższej perspektywie mogą prowadzić do powstawania nowych problemów. Ich działanie jest impulsywne i chaotyczne, a ich celem nie jest trwałe rozwiązanie problemu, ale jedynie szybkie złagodzenie bólu. Praca z tymi częściami w IFS polega na pomocy w zrozumieniu ich roli, poznaniu ich motywacji i znalezieniu bardziej zdrowych sposobów radzenia sobie z trudnymi emocjami.

Jak Pracować z Częściami w IFS?

Kluczowym elementem pracy w IFS jest odnalezienie kontaktu ze swoim Self – najgłębszą, niezmienną częścią naszej tożsamości. Self jest pełne mądrości, współczucia i spokoju. To właśnie z poziomu Self jesteśmy w stanie nawiązać relację z naszymi częściami i pomóc im w uzdrowieniu.

Praca z częściami wymaga cierpliwości i delikatności, ponieważ każda z nich ma swoją historię i swój powód, dla którego istnieje. Warto przyjąć postawę ciekawości i otwartości wobec wszystkich swoich części, niezależnie od tego, jak trudne mogą się wydawać. Z czasem możemy nauczyć się współpracować z naszymi wewnętrznymi głosami, zrozumieć ich potrzeby i znaleźć balans, który pozwoli nam na pełniejsze życie.

Tego nam życzę: i Tobie i sobie.

Marta

P.S. A jeśli już wiesz, że szkolenie IFS jest dla Ciebie i chcesz doświadczyć jak działa ta metoda- sprawdź najnowszy termin moich warsztatów „Wprowadzenie do IFS” (LINK) i zarezerwuj swoje miejsce.